ÇALIŞMA ALANLARI

Anayasa Mahkemesine Bireysel Başvuru

Ana Sayfa / Çalışma Alanları / Anayasa Mahkemesine Bireysel Başvuru
Uluslararası Hukuk ve Yabancılar Hukuku

Temel hak ihlallerini iç hukuk yolları, süre ve kabul edilebilirlik koşullarıyla birlikte değerlendiriyoruz.

Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru, kamu gücünün işlem, eylem veya ihmali nedeniyle temel hak ve özgürlüklerinden birinin ihlal edildiğini ileri süren kişilere tanınmış anayasal bir hak arama yoludur. Başvurunun, hem Anayasa’da güvence altına alınmış hem de Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ve Türkiye’nin taraf olduğu ek protokoller kapsamına giren bir hakka ilişkin olması gerekir.

Bireysel başvuru, olağan kanun yollarının devamı veya mahkeme kararlarının yeniden incelendiği ek bir temyiz aşaması değildir. Anayasa Mahkemesi esas olarak yargılama sonucunun doğruluğunu değil, başvurucunun anayasal bir hakkının ihlal edilip edilmediğini değerlendirir. Bu nedenle ihlal iddiasının yargılama sırasında zamanında ileri sürülmesi ve ilgili makamların ihlali giderme imkânına sahip olması önem taşır.

Başvurunun kabul edilebilirliği; başvurucunun güncel ve kişisel bir hakkının doğrudan etkilenmesi, etkili iç hukuk yollarının tüketilmesi, otuz günlük sürenin korunması ve başvurunun gerekli bilgi ve belgelerle sunulması gibi koşullara bağlıdır. Adil yargılanma ve mahkemeye erişim hakkı, kişi özgürlüğü ve güvenliği, mülkiyet hakkı, özel ve aile hayatına saygı, ifade, toplantı ve örgütlenme özgürlükleri ile eşitlik ve ayrımcılık yasağı bireysel başvuruların başlıca konuları arasındadır.

Uçar & Zanbak Hukuk ve Danışmanlık; ihlal iddiasını ve kabul edilebilirlik koşullarını incelemekte, başvuru formu ve delilleri hazırlamakta, gerekli hâllerde tedbir talebinde bulunmakta ve başvuruyu karar aşamasına kadar takip etmektedir.

Hizmet Kapsamımız

Hak İhlali ve Kabul Edilebilirlik İncelemesi

İhlal edildiği ileri sürülen temel hakkın, kamu gücü müdahalesinin ve başvurucunun mağdur sıfatının belirlenmesi; konu, kişi, yer ve zaman bakımından bireysel başvurunun kapsamına girip girmediğinin değerlendirilmesi.

İç Hukuk Yollarının Tüketilmesi

İhlalin giderilmesini sağlayabilecek etkili başvuru ve kanun yollarının belirlenmesi, hak ihlali iddiasının yargılama sürecinde ileri sürülmesi ve nihai karar ile öğrenme tarihinin tespit edilmesi.

Bireysel Başvurunun Hazırlanması ve Sunulması

Başvuru formunun, olayların kronolojisinin, ihlal iddialarının, karar örneklerinin ve destekleyici belgelerin hazırlanması; başvurunun otuz günlük süre içinde kanunda öngörülen usule uygun biçimde sunulması.

Tedbir Talepleri ve Acil Koruma

Başvurucunun yaşamına veya maddi ya da manevi bütünlüğüne yönelik ciddi bir tehlike bulunması hâlinde tedbir koşullarının değerlendirilmesi, acil başvuru dosyasının hazırlanması ve sürecin takip edilmesi.

Başvurunun Takibi ve Giderim Talepleri

Anayasa Mahkemesinin bilgi, belge ve görüş taleplerinin karşılanması, ek beyanların hazırlanması, tazminat ve yeniden yargılama taleplerinin gerekçelendirilmesi ile verilen kararın başvurucu bakımından sonuçlarının değerlendirilmesi.

Sık Sorulan Sorular

Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru hangi durumlarda yapılabilir?
Kamu gücünün işlem, eylem veya ihmali nedeniyle Anayasa’da güvence altına alınan ve aynı zamanda Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi kapsamına giren bir temel hakkı doğrudan etkilenen kişiler bireysel başvuru yapabilir. Kanunlar ve düzenleyici idari işlemler doğrudan bireysel başvuru konusu yapılamaz.
Başvurudan önce bütün hukuk yollarının tüketilmesi gerekir mi?
İhlali gidermeye elverişli, etkili ve ulaşılabilir olağan hukuk yollarının tüketilmesi gerekir. İhlal iddiası bu süreçte en azından özü itibarıyla yetkili makamların önüne taşınmalıdır. Etkisiz veya yalnızca olağanüstü nitelikteki başvuru yollarının tüketilmesi ise kural olarak aranmaz.
Bireysel başvuru süresi ne kadardır?
Başvuru, olağan hukuk yollarının tüketildiği nihai kararın öğrenilmesinden itibaren otuz gün içinde yapılmalıdır. Başvurulabilecek etkili bir hukuk yolu bulunmuyorsa süre, ihlalin öğrenildiği tarihten itibaren işlemeye başlar. Sürenin kaçırılması başvurunun kabul edilemez bulunmasına neden olabilir.
Bireysel başvuru kararın uygulanmasını durdurur mu?
Hayır. Bireysel başvuru yapılması, dava konusu karar veya işlemin uygulanmasını kendiliğinden durdurmaz. Ancak başvurucunun yaşamına ya da maddi veya manevi bütünlüğüne yönelik ciddi bir tehlike bulunması hâlinde Anayasa Mahkemesinden tedbir kararı verilmesi istenebilir.

Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır; somut olayınıza ilişkin hukuki değerlendirme için bizimle iletişime geçiniz.

Anayasa Mahkemesine Bireysel Başvuru alanında desteğe mi ihtiyacınız var?

Sorularınızı sormak veya hukuki süreçlerinizi başlatmak için bize yazın.